Fitoterapi (Bitkilerle Tedavi)

Şifasız bitki yoktur; irade eksikliğinden başka
Değersiz bitki yoktur; tanınmamasından başka
İbn-i Sina (980-1037)

Şifalı bitkilerle tedavi anlamına gelen fitoterapi, Yunanca Phyton (bitki) ve Therapeia (tedavi) kelimelerinin birleşiminden oluşur.

Fitoterapi çok eski çağlardan günümüze kadar uygulanan bir tedavi yöntemidir. Tarih boyunca hastalıkların tedavisinde, bitkisel tedavi ürünleri doktorların başlıca desteği olmuştur. Bu konuda ilk yazılı belge olan M.Ö.3000 yıllarına ait Ninova Tabletleri, Mezapotamya'da bitkisel ve hayvansal ilaçlarla tedavilerin mevcut olduğunu kanıtlamaktadır. Daha sonra Çin, Hint, Mısır uygarlıklarında bitkilerin tedavide kullanımı devam etmiş ve Yunan Tıbbının önemli isimlerinden Eskulap ve modern tıbbın kurucusu olarak kabul edilen Hipokrat kitaplarında 400'e yakın bitkisel ilacı anlatmıştır. Dioscorides "İlaçlar Bilgisi" adlı kitabı yazmış, bu kitapta Anadolu ve Doğu Ülkelerinin tıbbi bitkileri hakkında bilgilere yer vermiştir. İslam Uygarlığı döneminde Ebu Reyhan, 1650'li yıllara kadar referans kitap olarak kabul edilen "Tıp Kanunu" adlı eseri yazan İbn-i Sina (Avicenna) ve Al Gafini bitkisel tıp konusunda önemli eserlere imza atmışlardır. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) 1980 yılında tıbbi bitkileri "bir veya birden fazla organıyla tedavi edici veya hastalıkları önleyici olabilen veya herhangi bir kimyasal-farmasötik sentezin öncüsü olabilen bitki çeşitleridir." şeklinde tanımlayarak bitkisel ilaçları kabul etmiştir.

İlk çağlardan beri uygulanan, günümüzde artık modern tıbbın da kabul ettiği bu tedavi yöntemi; taze ya da kurutulmuş bitkiler ve bunların doğal ekstreleriyle hazırlanan karışımların kapsül, draje, tablet gibi farmasötik formlarda sunulmasıyla hastalıkları önleme ve tedavi etmektedir. Kimyasal ilaç sektörünün gelişmesi bitkisel ürünlerin ikinci plana atılmasına sebep olmuşsa da, bitkilerin hastalık tedavilerindeki rolü, yadsınamayacak bir gerçektir.

Modern tıp ilaçlarına kıyasla daha uzun sürede ancak doğru uygulandığında yan etkisiz şifa sağlayan bitkilerle tedavi yönteminde ise beden bir bütün olarak görülmekte, kişinin bağışıklık sistemi güçlendirilerek hastalıklara karşı vücut direnci arttırılmaktadır. Fitoterapi, sindirim, solunum, sinir, kalp-damar, üriner sistem gibi birçok alanda oluşan rahatsızlıklarda modern tıbbı tamamlayıcı bir uygulamadır.

Kan grubu, genetik yatkınlıklar, zaman içerisinde oluşmuş hassasiyetler ya da içinde bulunulan hastalık durumu gibi koşullar, fitoterapi uygulamalarının kişiye özgü olmasını gerektirmektedir. Şifalı bitkilerin doğru kullanılmadığında zararlı etkileri göz önünde bulundurulmalı ve mutlaka fitoterapi eğitimi almış uzman hekimler tarafından uygulanmalıdır.

Bütün maddeler zehirdir. Zehirli olmayan bir madde yoktur. Doğru kullanım(doz) ilaçla toksin arasındaki farkı gösterir.
Paracelsus (1453-1541)

Şunu hiç unutmayın; bitkisel tedaviler tamamen masum değildir. Sosyal medyadan yada çevrenizden duyduğunuz bitkisel tedavileri "zararsızdır, yan etkisi yoktur" düşüncesi ile kullanmayın. Yarar yerine zarar sağlarsınız. Tedavi amacıyla kullanmak isterseniz mutlaka bu konuda yetki almış (diplomalı) hekimlerin tavsiyelerine uyun.